Η παραδοσιακή ξυλογλυπτική της Σκύρου στο δρόμο για την UNESCO

Η πρόταση του Δήμου Σκύρου και του Μουσείου Νεότερου Eλληνικού Πολιτισμού με τίτλο ”Η παραδοσιακή ξυλογλυπτική της Σκύρου”, εγκρίθηκε για το δεύτερο στάδιο αξιολόγησης που απαιτείται για την εγγραφή στοιχείων άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

Η απόφαση γνωστοποιήθηκε πριν λίγες μέρες από τη Διεύθυνση Νεότερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Υπουργείου Πολιτισμού (ΔΙΝΕΠΟΚ), στην οποία όπως αναφέρεται, κατατέθηκαν συνολικά 25 προτάσεις με ξεχωριστή θεματολογία από πολλές περιοχές της Ελλάδας, για να εξεταστεί αν συνάδουν με το πνεύμα που διέπει τη Σύμβαση για τη Διαφύλαξη της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς (UNESCO, 2003).

Από αυτές, οι 18 προτάσεις που υποβλήθηκαν πληρούν τις προϋποθέσεις και δημοσιεύονται από το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού στην ηλεκτρονική διεύθυνση για την άυλη πολιτιστική κληρονομιά.

Η ξυλογλυπτική έχει μακρά παράδοση στη Σκύρο και γνώρισε ιδιαίτερη άνθιση στο νησί κατά τα νεότερα χρόνια (20ός αι). Ασκείται σε επαγγελματική βάση σε ειδικά εργαστήρια. Η σκυριανή ξυλογλυπτική αποτελεί ένα σπουδαίο κλάδο της χειροτεχνίας στη Σκύρο. Ο πλούτος σε σχέδια και φόρμες, η αισθητική και ο ιδιαίτερος τρόπος τεχνικής κατασκευής κάνουν τα σκυριανά ξυλόγλυπτα να κατέχουν καλλιτεχνική αυτοτέλεια ανάμεσα στα Ελληνικά ξυλόγλυπτα. Η δημιουργία τους ξεκίνησε από μεράκι και αγάπη ερασιτεχνών και εξελίχθηκε σε παραγωγή επαγγελματιών εδώ και πολλά χρόνια, κοσμόντας σπίτια και αρχοντικά, εντός και εκτός Σκύρου. Ιστορικά, τα ξυλόγλυπτα της Σκύρου που σώζονται μέχρι σήμερα είναι κυρίως απο το 19ο αιώνα και μετά.

Τα σκυριανά ξυλόγλυπτα χωρίζονται σε τέσσερις κατηγορίες:

α.αρχιτεκτονικές κατασκευές-μόνιμες

β.έπιπλα-κινητές κατασκευές

γ.μικροξυλογλυπτική-ποιμενική

δ.εκκλησιαστική ξυλογλυπτική

Τα ξύλα που χρησιμοποιούνται είναι το σφεντάμι, η αγριελιά, η μουριά, η καρυδιά και το μαόνι.

Το ιδιαίτερο γνώρισμα των σκυριανών ξυλόγλυπτων

Ο προσδιορισμός «σκαμνάκι σκυριανό”, που παραπέμπει σε πολύ μικρή καρέκλα, σχεδόν μικροσκοπική σε σχέση με τα γνωστά έπιπλα, έιναι το πρώτο γνώρισμα που καθιέρωσε παντού τα σκυριανά έπιπλα. Η αισθητική αξία των σκυριανών ξυλόγλυπτων βρίσκεται στη φόρμα τους, στην τελειότητα της κατασκευής τους, στο γλυκό και απαλό σκάλισμα και στα διακοσμητικά τους σχέδια, δημιουργώντας έτσι την πλουσιότερη συλλογή λαϊκών σχεδίων που δεν συναντάται σε κανένα άλλο μέρος του Ελληνικού χώρου.

πηγή απ’ το βιβλίο: Σκύρος-Θησαυροί Παράδοσης (Κεντήματα-Ξυλόγλυπτα-Κεραμικά)