Νίκος Στάμος: «Δεν τα φάγαμε μαζί» αλλά μαζί ξεχάσαμε τις αξίες

stamosnikosΓια το πώς βλέπει την εικόνα της χώρα, τις αιτίες της κρίσης, το μέλλον των πολιτικών φορέων αλλά και για τις προθέσεις του μιλά στο «ΔΙΑΒΗΜΑ» (που κυκλοφόρησε χθες Τρίτη 29 Ιανουαρίου) ο πρώην νομάρχης και υποψήφιος βουλευτής με τη Ν.Δ. στη Βοιωτία Νίκος Στάμος.

Ξεκινώντας τη συζήτησή μας, δώστε μας επιγραμματικά την εικόνα, που εσείς έχετε, για την χώρας μας σήμερα.

Η χώρα βρίσκεται σε βαθειά οικονομική κρίση, που τείνει να εξελιχθεί σε ανθρωπιστική, αν δεν έχει ήδη γίνει. Οι συνιστώσες του πολιτικού συστήματος, (κόμματα, αυτοδιοίκηση, συλλογικοί φορείς, κ.ά.), βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλά αξιοπιστίας. Οι Πολίτες αγανακτισμένοι, ασύνταχτοι καθ’ όσον δεν υπάρχουν ηγεσίες που να εμπνέουν, προσπαθούν να κατανοήσουν τη νέα πραγματικότητα. Διακατέχονται, δικαιολογημένα, από απογοήτευση απ’ αυτούς που εμπιστεύθηκαν και από θυμό. Και τα δύο πολύ επικίνδυνα συναισθήματα για την δημοκρατία μας.

Τι οδήγησε την Ελλάδα στο σημείο αυτό;

Η Ελλάδα της μεταπολίτευσης πίστεψε δυστυχώς ότι, θα μπορούσε να βηματίζει, ως ισότιμο μέλος της Ε.Ε., στην παγκόσμια οικονομική αρένα, διατηρώντας όλες τις παθογένειες της κοινωνίας, του κράτους και κυρίως του πολιτικού συστήματος. Δεν νοιάστηκαν οι πολιτικοί για τον εκσυγχρονισμό της χώρας. Αδιαφόρησαν οι άνθρωποι του πνεύματος. Η αυτοδιοίκηση και ο συνδικαλισμός έγιναν φέουδα των λίγων, ξεκομμένα από την πηγή της δύναμής τους, τον λαό. Οι Πολίτες περιοριστήκαμε στην πρόσκαιρη ικανοποίηση του ‘’εγώ’’ μας και στην κάλπικη ευδαιμονία. Όχι, δεν ‘’τα φάγαμε μαζί’’. Όλοι μαζί όμως ξεχάσαμε αρχές και αξίες που κρατούν όρθια τα έθνη. Αφήσαμε, για περισσότερο από τριάντα χρόνια, ανοικτές τις κερκόπορτες της διαφθοράς και της απληστίας, είτε επρόκειτο για χρήμα είτε για εξουσία. Η ατιμωρησία είναι η μεγάλη ήττα του πολιτικού συστήματος και τις συνέπειες τις πληρώνει η χώρα.

Μπορεί να σωθεί η χώρα με τα μνημόνια, όταν οι πολίτες της είναι εξαθλιωμένοι και οι υπαίτιοι της σημερινής κατάστασης είναι από εκείνους, που ακόμα καθορίζουν τις τύχες του τόπου;

Ας είμαστε ρεαλιστές. Δεν υπάρχουν πολλές επιλογές για την έξοδο από την κρίση. Ενδυνάμωση της αξιοπιστίας της χώρας στο εξωτερικό, μεταρρυθμίσεις στο εσωτερικό, οικονομίες στη λειτουργία του κράτους, αλλαγή στις συμπεριφορές κυβερνώντων και κυβερνώμενων, πάταξη της διαφθοράς και της φοροδιαφυγής. Από παρθενογένεση δεν προέρχεται κανείς. Η πολιτική θα αλλάξει, αν εμείς οι Πολίτες είμαστε προσεκτικοί και δεν αποδεχόμαστε τα μεγάλα και ψεύτικα λόγια και τις ανέξοδες υποσχέσεις. Αν απομονώσουμε τους μεταπράτες της ελπίδας. Αν γυρίσουμε την πλάτη στους εκμεταλλευτές του θυμού μας. Αν βγάλουμε τη λεοντή, από εκείνους που εργολαβικά κόπτονται για εθνική υπερηφάνεια και εθνική ανεξαρτησία, αλλά τους ενδιαφέρει μόνο η  προσωπική πολιτική επιβίωση. Αν με λογική κάνουμε τις επιλογές μας. Πιστεύω ότι, μπορούμε να είμαστε αισιόδοξοι.

Έχετε ασχοληθεί με την αυτοδιοίκηση (ήσασταν νομάρχης), πως μπορεί (αν μπορεί) η αυτοδιοίκηση (όταν μάλιστα βάλλεται αυτή τη περίοδο) να συμβάλει στην προσπάθεια, ώστε να βγει η χώρα από το αδιέξοδο και ποιος πρέπει να είναι ο ρόλος της;

Πρώτα από όλα να γίνει πραγματική αυτοδιοίκηση. Ανεξάρτητη από την κεντρική εξουσία και οικονομικά αυτοδύναμη. Τούτο σημαίνει ότι: Πρώτον, η κεντρική διοίκηση πρέπει να πάψει να φοβάται την αποκέντρωση του κράτους. Δεύτερον, οι αυτοδιοικητικοί άρχοντες πρέπει, να ξαναβρούν τη χαμένη ‘’ιδεολογία της αυτοδιοίκησης’’. Να μην εκπροσωπούν κόμματα, αλλά τις τοπικές κοινωνίες. Να επαναφέρουν στο προσκήνιο την εντιμότητα, τον διάλογο, την συμμετοχή, την ισονομία και τόσα άλλα. Να μην σκέπτονται το πολιτικό κόστος. Δύσκολο θα μου πείτε. Προσωπικά το γνωρίζω πολύ καλά. Είναι όμως μονόδρομος. Αλλιώς η αυτοδιοίκηση θα λειτουργεί ‘’κατ’ εικόνα και ομοίωση’’ του κεντρικού πολιτικού συστήματος.

Πιστεύετε ότι η Ν.Δ. έχει ανταποκριθεί στις προεκλογικές της δεσμεύεις;

Πρέπει να λάβουμε υπ’ όψη ότι, η Ν.Δ. δεν εφαρμόζει το προεκλογικό της πρόγραμμα κατά γράμμα, αλλά την προγραμματική συμφωνία των τριών κομμάτων που συγκυβερνούν. Εκεί λοιπόν πρέπει να αξιολογηθεί η κυβέρνηση. Εκτιμώ ότι, αφού και τα τρία κόμματα στηρίζουν τις επιλογές της, (με όποιες ενδεχομένως διαφοροποιήσεις – ας μην ξεχνάμε τις ιδεολογικές αφετηρίες), μάλλον οι κυβερνητικές επιλογές ανταποκρίνονται στη μεταξύ τους προγραμματική συμφωνία. Αυτή άλλωστε ήταν και η εντολή του λαού. Στις εκλογές οι Πολίτες δεν έδωσαν εντολή για την εφαρμογή ενός προγράμματος, αλλά ζήτησαν τη συνεργασία των κομμάτων. Οι τρεις που ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα του λαού, πρέπει να κινούνται επί κοινής συνισταμένης.

Μπορεί το ΠΑΣΟΚ να αντικαταστήσει τη Ν.Δ. στο κεντροδεξιό χώρο;

Όχι βέβαια. Το ΠΑ.ΣΟ.Κ. είναι ένα κόμμα της κεντροαριστεράς. Είναι αλήθεια ότι, περνά μια πολύ μεγάλη κρίση. Κρίση ιδεολογικής και προγραμματικής ταυτότητας, αλλά και κρίση στις σχέσεις του με την κοινωνία. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι, μετατοπίστηκε στο ιδεολογικό φάσμα. Έχω την άποψη και το εύχομαι, ότι θα δημιουργηθεί και πάλι ένας φορέας έκφρασης της σοσιαλδημοκρατίας με κυβερνητική προοπτική.

Αν όχι τα τρία, τα δύο κόμματα (Ν.Δ. και ΠΑΣΟΚ) μπορούν να αποτελέσουν πυρήνα για ένα νέο πολιτικό σχήμα;

Οι απόψεις που ακούγονται από κάποιους κύκλους (και μέσα από τη Ν.Δ.) για τη δημιουργία ενός ευρύτατου, ευρωπαϊκού προσανατολισμού, κομματικού οργανισμού, εκτός από μεγάλο λάθος είναι και μια ουτοπία. Η Ν.Δ. πρέπει (και το έχει ανάγκη) να αναδιοργανωθεί σε μια σύγχρονη κεντροδεξιά παράταξη, (άλλωστε έτσι την προσδιόρισε ο ιδρυτής της). Το ΠΑ.ΣΟ.Κ., μαζί με την ΔΗΜΑΡ και τις άλλες κεντροαριστερές κινήσεις, που έχουν δημιουργηθεί το τελευταίο διάστημα, μπορούν και νομίζω ότι θα γίνει, να ανασυστήσουν την κεντροαριστερά. Συνολικά το πολιτικό σύστημα χρειάζεται αναδιάταξη, που σημαίνει νέους σχηματισμούς, νέες ιδέες, νέα πρόσωπα, νέους κανόνες στις σχέσεις με την κοινωνία.

Αυτή τη στιγμή έστω και παρασκηνιακά η Ν.Δ. έχει πολλές «συνιστώσες» σε ποια τοποθετείτε τον εαυτό σας;

Γνωρίζετε ότι, από το 2007 απέχω από κάθε κομματική δραστηριότητα.  Μακάρι να μην ήταν έτσι, αλλά δεν μου άφησαν άλλα περιθώρια. Ως σκεπτόμενος και έντονα πολιτικοποιημένος  άνθρωπος βρίσκομαι στο ίδιο σημείο, που βρισκόμουν πάντοτε. Παραμένω συνεπής σε εκείνα που αγωνίστηκα, στην κεντρώα πτέρυγα της Ν.Δ. ή αν προτιμάτε στο σημείο που εφάπτεται με την σοσιαλδημοκρατία. Εκεί άλλωστε με τοποθετούσαν, για τριάντα και πλέον χρόνια, οι ‘’σύντροφοί’’ μου – κομματικά στελέχη της Ν.Δ., είτε με επαινούσαν ως προοδευτικό, είτε με κατηγορούσαν ως ‘’κομμουνιστή’’ και αρνητή της κομματικής μου ταυτότητας.

Στη πρόσφατη παρέμβασή σας στην εκδήλωση του Επιμελητηρίου ορισμένες φράσεις σας ερμηνεύτηκαν ως πρόθεση να επανέλθετε στο πολιτικό σκηνικό. Ισχύει και αν ναι μπορείτε να γίνετε πιο συγκεκριμένος;

Αυτοί που γνωρίζουν την διαδρομή μου, γνωρίζουν καλά ότι, δεν με ελκύει ιδιαίτερα η κεντρική πολιτική σκηνή, έστω και αν συμμετείχα σε τέσσερις βουλευτικές εκλογές. Έχω εκφράσει όμως την ιδιαίτερη αγάπη μου για την αυτοδιοίκηση. Πιστεύω ότι, παρά τα προβλήματα, είναι ένας εξόχως δημιουργικός, επ’ ωφελεία της κοινωνίας, χώρος. Παρακολουθώ τα όσα συμβαίνουν. Διατηρώ καλές σχέσεις με πολλούς αυτοδιοικητικούς στη Βοιωτία και στην Περιφέρεια. Χωρίς δημοσιότητα προσφέρω τις ιδέες μου και τις υπηρεσίες μου, σε όσους μου το ζητούν. Ανησυχώ για την κρίση και στην αυτοδιοίκηση. Δεν πρέπει να την πληρώσουν και αυτή την κρίση οι Πολίτες. Αρνούμαι την κακοδιαχείριση, την διαφθορά, τον κομματισμό, τις ίντριγκες. Αρνούμαι τη λογική της ‘’ιδιοκτησίας’’. Αρνούμαι τον φόβο για το προσωπικό πολιτικό κόστος. Πιστεύω στην πραγματική Αυτοδιοίκηση. Είναι πολύ νωρίς για αποφάσεις, αλλά δεν έπαψα, να δηλώνω παρών και αυτό ζήτησα και από τους Πολίτες στην εκδήλωση που αναφέρεστε.

Απο το

www.diavima.gr